Uthando olungenakuvinjelwa yimvula enkulu
Sekuyiminyaka eyi-14 ngisebenza embonini yokuthuthukisa isignali yamaseli—ngilungisa izindawo ezifile, ngikhulisa isignali ebuthakathaka, futhi ngixazulula izinkinga zokuxhumana emakhaya, emabhizinisini, nasezindaweni zezimboni. Kodwa ngokuhamba kwesikhathi, ngifunde okuthile okulula: ubuchwepheshe abugcini nje ngokuxhuma isignali. Bumayelana nokuxhumanisa abantu, izinhliziyo, namaphupho.

Yingakho ithimba lethu lisanda kuya eMa'an Primary School eYunfu ukuze liyochitha usuku lonke lokupha, ukufunda, nokuhleka. Imvula enkulu yana ekuseni, kodwa asizange siyikhansele. Uma besithembise izingane ukuthi sizofika, kwakumelwe sigcine leso sithembiso. Uhambo lwaluhamba kancane, kodwa yonke imayela yayizwakala inenjongo.

Lapho sifika, sanikeza izimpahla zesikole nezimpahla zemidlalo—amamaki anemibala, izincwadi zamabhuku, ama-racket e-badminton, namabhola. Ubuso bezingane bakhanya ngokushesha. Intombazanyana eyodwa yahlebeza ithi “ngiyabonga” kancane, futhi ukumamatheka ngakunye kwenza uhambo olude lwaba lufanele. Kwakungekho zinkulumo ezinhle, kwakumane nje kube nezikhathi ezifudumele zokwabelana nenjabulo.
Kamuva, sabamba ikilasi lesayensi elilula. Saxoxa ngalokho esikwaziyo kangcono: izimpawu. Ngababonisa umshini wokujama izimpawu, ngichaza ngamazwi alula ukuthi uvimba kanjani ukuphazamiseka futhi ugcina ulwazi luphephile. Izingane zagoba phambili, amehlo azo evulekile ngelukuluku. Zabuza imibuzo ejabulisayo neqotho: Ingabe ingavimba izimpawu zemidlalo? Ingabe singazakhela omunye ngokwethu ngelinye ilanga?

Ngabatshela into efanayo engiyitshela wonke umuntu osemusha obuza ngesayensi: gxila, ungawanaki iziphazamiso, bese ulandela amaphupho akho. Njengoba nje isignali enhle inqamula umsindo, ukusebenza kanzima kuzokusiza ukhanye. Izingane eziningi zabelana ngamaphupho azo—abaculi, abacishi bomlilo, ososayensi—futhi kwakumnandi ukubona amathemba azo aqhakazile ngekusasa.
Ngemva kwekilasi, imvula yaphela, sadlala imidlalo enkundleni yokudlala. Imidlalo esheshayo yokuzindla, izihlalo zomculo, kanye nokuhalalisa okuningi. Izingane ezithule zajoyina, ukumamatheka okunamahloni kwaphenduka ukuhleka okukhulu, futhi yonke indawo yokudlala yagcwala injabulo emsulwa nelula. Kwasikhumbuza ukuthi injabulo ayidingi okuningi—ukunakekelwa, ukunakwa, kanye nesikhathi kuphela.
Eminyakeni eyi-14 edlule, inkampani yethu ikhule isuka eqenjini elincane yaba ngumdlali wemboni. Siqede amaphrojekthi esignali angaphezu kwama-500, saxazulula izinkulungwane zezinkinga zesignali ezibuthakathaka, futhi sasiza amabhizinisi nemiphakathi ukuthi bahlale bexhumene. Kodwa akukho nokukodwa kwalokho okubalulekile ngaphandle kwenhliziyo. Ubuchwepheshe obuhle bukhonza abantu, futhi impumelelo yangempela isho ukubuyisela, ukwabelana ngolwazi, nokusekela izingqondo ezisencane.
Lokhu kuvakashela iSikole Samabanga Aphansi saseMa'an bekuyisinyathelo esisodwa nje. Inhlalakahle yomphakathi akuyona into eyenzeka kanye kuphela—kungumkhuba. Sizoqhubeka nokuthuthukisa ubuchwepheshe bethu bezimpawu, futhi sizoqhubeka nokuvakashela izikole, sabelane ngesayensi, futhi sikhuthaze izingane ukuba ziphuphe kakhulu. Ubuchwepheshe buxhumanisa izimpawu; umusa uxhumanisa izinhliziyo.
Uma usebenza kumaphrojekthi okumboza isignali, noma uma ukhathalela ukusebenzisa ubuchwepheshe ukusiza imiphakathi, ake sixhumane. Njengoba ngineminyaka eyi-14 yesipiliyoni sangempela, ngiyajabula ukwabelana ngeseluleko esiqotho, izixazululo ezisebenzayo, kanye nemibono yokuthi ubuchwepheshe bungabasiza kanjani abantu namaphupho.
Isikhathi sokuthunyelwe: Meyi-23-2026